Wederom hogre benutting van stikstof en fosfaat op Koeien&Kansen-bedrijven_K&K

Nieuws

Weer hogere benutting stikstof en fosfaat op Koeien & Kansen-bedrijven

Gepubliceerd op
10 september 2018

De gemiddelde stikstof- en fosfaatbenutting van het vee op Koeien en Kansen-bedrijven is in 2017 weer gestegen. De stikstofbenutting steeg ten opzichte van 2016 met 0,8% en de fosfaatbenutting zelfs met 1%. In 2016 verbeterde de benutting van stikstof en fosfaat ook al. Deze resultaten zijn behaald met een gemiddelde melkproductiestijging van meer dan 300 kilogram melk per koe en 0,7 stuks minder jongvee aanhouden per 10 melkkoeien.

Stikstofbenutting

De gemiddelde stikstofbenutting van de veestapel op de Koeien & Kansen-bedrijven komt in 2017 uit op 26,9%. Dit is 0,8 procentpunten hoger dan in 2016 toen de stikstofbenutting op 26,1% lag. Figuur 1 laat zien dat de gemiddelde stikstofbenutting van het vee steeds iets toeneemt. In 2016 was deze nog 25,7%.

Figuur 1: Stikstofbenutting vee op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017
Figuur 1: Stikstofbenutting vee op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017

Figuur 1 laat zien dat de stikstofbenutting in 2017 op 14 bedrijven is verhoogd ten opzichte van 2016. Op 5 bedrijven is de stikstofbenutting gedaald.Op bedrijf 4 en bedrijf 9 is de stikstofbenutting het meest gestegen in 2017. Het rantsoen van bedrijf 4 bevat meer maïskuil en de VEM-gehalten van graskuil en maïskuil zijn ten opzichte van 2016 toegenomen. Bedrijf 9 voert ook minder graskuil in 2017, hier neemt het aandeel krachtvoer toe, evenals de voederwaarden voor graskuil en maïskuil.

Op bedrijf 12 en bedrijf 13 is de stikstofbenutting het meest gedaald. De lagere benutting op bedrijf 12 wordt vooral veroorzaakt door hogere RE-gehalten van gras(kuil) en krachtvoer. Op bedrijf 13 neemt het aandeel graskuil fors toe en wordt minder overig ruwvoer en bijproducten gevoerd. Ook neemt op bedrijf 13 het RE-gehalte van weidegras fors toe ten opzichte van 2016.

Fosforbenutting

De gemiddelde fosforbenutting van de veestapel op de Koeien & Kansen-bedrijven komt in 2017 uit op 35,6%. Dit is een stijging van 1 procentpunt ten opzichte van 2016 toen de stikstofbenutting op 34,6% uitkwam.

Figuur 2: Fosforbenutting vee op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017
Figuur 2: Fosforbenutting vee op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017

Figuur 2 laat zien dat de fosforbenutting van de veestapel in 2017 op 13 bedrijven is toegenomen ten opzichte van 2016. Op 6 Koeien & Kansen-bedrijven daalde de fosforbenutting. Op veel bedrijven is een verhoging van de fosforbenutting te zien in 2017. Op de bedrijven 4 en 9 is de stijging het grootst met respectievelijk meer dan 5% en 4%. Op bedrijf 4 neemt het aandeel graskuil in het rantsoen af en het aandeel maïskuil in het rantsoen toe. Verder neemt het VEM-gehalte van graskuil en maïskuil op dit bedrijf toe en daalt het P-gehalte in graskuil en krachtvoer. Op bedrijf 9 verbetert de fosforefficiëntie omdat de VEM-gehalten van graskuil en maïskuil stijgen en de P-gehalten van deze voedermiddelen dalen. Ook daalt het P-gehalte van krachtvoer op dit bedrijf fors met 1,76 g P/kg krachtvoer.

In 2017 daalt de fosforbenutting op bedrijf 3 het meest. Op dit bedrijf daalt het aandeel maïskuil in het rantsoen fors en stijgt het aandeel graskuil. Het VEM-gehalte van graskuil daalt ten opzichte van 2016 en het P-gehalte van weidegras stijgt.

Wat verder opvalt in Figuur 2 is de laagste fosforbenutting van bedrijf 13. Dit bedrijf heeft een biologische bedrijfsvoering en het ruwvoerrantsoen bestaat alleen maar uit gras, grasklaver en graskuil.

Meer melk

Figuur 3 laat zien dat de gemiddelde betere benutting van stikstof en fosfaat in 2017 gerealiseerd is bij een gemiddeld hogere melkproductie per koe. De gemiddelde melkproductie van de Koeien & Kansen-bedrijven stijgt in 2017 met meer dan 300 kg/koe van 8700 kg naar meer dan 9000 kg. De stijging is daarmee hoger dan in 2016.

Opvallend in Figuur 3 is dat de melkproductie per koe in 2017 op bedrijf 9 met 1100 kg per koe is gestegen naar bijna 9100 kg/koe. Samen met deze hogere melkproductie is op bedrijf 9 de stikstofbenutting met 2,7 procentpunten en de fosfaatbenutting met 4,4 procentpunten toegenomen.

Figuur 3: Melkproductie per koe (kg) op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017
Figuur 3: Melkproductie per koe (kg) op Koeien & Kansenbedrijven in 2015-2017

Minder jongvee

Naast een hogere melkproductie hebben de Koeien & Kansen-bedrijven gemiddeld ook minder jongvee gehouden. De  jongveebezetting daalde van gemiddeld 6,1 stuks per 10 melkkoeien in 2016 naar 5,4 stuks per 10 melkkoeien in 2017. De jongveebezetting op de bedrijven 1, 4, 5, 13 en 15 daalde met ongeveer 1 stuks per 10 melkkoeien of zelfs nog iets meer. Op de bedrijven 9 en 17 daalde de jongveebezetting zelfs met meer dan 2 stuks jongvee per 10 melkkoeien. Op bedrijf 9 trad een forse verhoging op van de stikstof- en fosforbenutting, op bedrijf 17 trad geen verhoging van de benutting op omdat het RE-gehalte en het P-gehalte van het rantsoen op dit bedrijf in 2017 toenam.

De Koeien & Kansen-bedrijven laten ook met de resultaten van 2017 zien dat een verdere verhoging van de benutting van stikstof en fosfaat mogelijk is door het verhogen van de melkproductie, minder jongvee en evenwichtige inzet van voedermiddelen met hoge energiewaarde en beperkte hoeveelheid stikstof en fosfor.

Opmerking deelnemers

De resultaten in dit webbericht gaan niet alleen over de prestaties van de Koeien en Kansen-bedrijven  die in 2017 aan het project deelnamen. De prestaties van de twee nieuwe bedrijven die in 2018 bij het project zijn aangesloten, zijn ook meegenomen.